Dünyada birinciyiz; pahalılıkta :)

Dünyadaki en pahalı benzini biz alıyoruz, sanırım yeni ÖTV zamıyla pardıon güncellemesiyle, en pahalı arabayı da biz alıyor olabiliriz. Almanya'da ÖTV yok, sadece KDV var, Hollanda ve İngiltere'de ise ÖTV'ye benzer bir vergi var ama motor silindir hacmine göre alınmıyor. Maktu alınıyor. Yani elin Almanı 2000 motor üstü bir arabayı bizim yarı fiyatımıza satın alabiliyor. Bu ülkede uçak parasına araba, uydu telefonu parasına cep telefonu, jet yakıtı parasına benzin, kokain parasına sigara alıyor vatandaşımız...

ÖTV ARTIŞI ZAM DEĞİL GÜNCELLEMEYMİŞ

Sayın Maliye Bakanımız Mehmet Şimşek, ÖTV artışlarının zam olarak görülmemesi gerektiğini belirterek, bu artışların, 74 milyonun hakkı olan maktu vergi gelirlerinin tamamen güncellemesine, sınırlı güncellemesine yönelik olarak görülmesi gerektiğini söyledi. Biz de vatandaş değil yazılımız herhalde ama nedense halen Windows 3.1 işletim sisteminde gibiyiz. Daha önceki yazılarımda da belirtmiştim. Devletin vergi almasında sorun yok, hatta fazla vergi almasında da sorun yok ancak bu vergilerin vatandaşa hizmet olarak geri dönüşü önemli. Bakınız, Kuzey Avrupa ülkelerine, hepsinde vergi seviyeleri çok yüksek. Bir litre suyu 6-7 liradan aşağı satın alamazsınız, ama bu ülkelerde de herkes vergisini gerektiği gibi ödüyor. Çünkü, vatandaş ödediği verginin kendisine yaşam standardı olarak geri döneceğini biliyor.

Öncelikle, Türkiye'nin bu mantığı özümsemesi gerekiyor. Tabii bunun için de devletimizin aldığı vergiyi halkın yaşam daha çok yükseltmek için çalışması gerekiyor. Yani vatandaşımız, daha iyi bir eğitim, sağlık, ulaşım hatta eğlence seviyesine ulaşırsa, ödediği vergiler bu kadar gözüne gelmez ve kayıt dışı ekonomi da azalmaya başlar.

Bir de vergi sistemine değinmişken, bu ülkenin vergi denetleme sisteminin daha etkin çalışması ve vergiden kaçıranların daha ağır cezalara çarptırılması gerekmektedir. Amerika'da vergiden kaçıran bir şirketin bu durumu farkedildiğinde, şirketin iflasına kadar gidebilen vergi cezaları uygulanmaktadır. Darısı Türkiye'nin başına. Unutmayın, vergi kaçırmanın hırsızlıktan hiçbir farkı yok. Eğer kaçırıyorsanız da kendinizi herkes kaçırıyor ben 'enayi miyim' diyerek teselli etmeyin. Bir kötülük, herkes yapıyor diye hafiflemez.

Emlak Balonu

Referans Emlak Endeksi (REE) sonuçlarına göre İstanbul'da emlak yatırımının geri dönüş süresi ortalama 14.7 yıl, Dünya ortalaması ise 18 yıl civarında. Şuan, Gaziantep'deki yeni yerleşim bölgelerindeki geri dönüş süresi ise 25 yılın üstüne çıkmış durumda hatta 30-35 yılı bulan bölgeler var. Bu noktada burada birden şişmiş bir emlak balonundan bahsetmek gerekiyor ve bu balon biraz daha şişebilir. Ancak her sektörde olduğu gibi fiyatlar talep arz dengesi üzerinde şekillenir. Tabii bu fiyat dengesi, balon oluştuğu zaman doğru çalışmaz ve fiyatlar aşırı uç noktalara gider.

Aslında bu örneğimizdeki asıl dengesizlik kiraların ev fiyatlarına göre fazla ucuz kalması. Bunun da sebebi çok açık; Gaziantep'de, İstanbul'daki kadar yönetici ve yüksek maaş kazanan olmadığı için kiralar belirli bir seviyenin üstüne çıkmıyor. Zaten iş sahibi olan veya Gaziantepli olan yöneticiler de ev sahibi olmayı tercih ediyor, kiraya çıkmıyor. Gerçi, Gaziantep, İstanbul'dan sonra en çok göç alan 2. şehir ama bu göç eden kesimin, öncelikle hepsi yönetici ve yüksek maaş alan bir kitle değil, bir de 1500 lira ve daha fazla kira verebilecek yönetici sayısı bile bir elin parmağını geçmez.

Örneklemek gerekirse, yeni yerleşim bölgelerinde 4+1 evler, 600 bin liraya kadar çıkmış ve bu evler kiraya verilse en fazla 1500liraya verilir bu örnekte, 600000/1500=400 ay. 400 ay dediğimiz de 33yıl eder. İşte, işin matematiğini yapınca bu evi almak pek de mantıklı bir hareket değil. Mantıklı olması için ya ev fiyatının düşmesi ya da kira fiyatlarının artması gerekiyor. Yukarıda bahsettiğim sebeplerden dolayı, kira fiyatlarının artması pek mümkün değil, dolayısıyla ev fiyatlarının düşmesi gerekiyor. Halen içerisinde olduğumuz global krizin(tam olarak atlatılmış değil) sebebi Amerika'da fazlasıyla şişen emlak balonuydu. Tabii bir de işin kredi boyutu vardı Amerika'da ve krize asıl sebep olan emlak kredilerin ödenememesiydi.

Sonuç olarak, ya ev fiyatlarının düşmesi ya da kiraların artması gerekiyor, velev ki ikisi birden olursa, Gaziantep'deki emlak yatırım geri dönüş süresi normal seviyelere döner.